Paul Valéry – Klaaglied van Psyche 29/04/2020 – Posted in: Boekbesprekingen

Ode aan veelstemmigheid In 1897 verzonk Paul Valéry in een lange periode van absolute stilte. Aanleiding was de existentiële crisis die hem vijf jaar eerder trof op een nacht in het huis van zijn oom en tante. Er woedde een hevige storm, bliksems spleten de hemel en een onuitgesproken liefde voor een gehuwde vrouw uit Montpellier verscheurde zijn hart. Valéry besloot de literatuur definitief af te zweren en zich voortaan te wijden aan de wetenschap… Continue reading

Robert Walser – De Tanners 24/04/2020 – Posted in: Boekbesprekingen

Levenskunst van een lanterfanter Zürich, circa 1900. Op een ochtend stapt een schuchtere, fatsoenlijke jongeman bij een boekhandelaar binnen en biedt zijn diensten aan. Simon Tanner stelt zichzelf met zwier voor. Onder de indruk van Simons openhartigheid, laat de oude boekhandelaar hem op proef beginnen. Amper een week later geeft Simon er de brui aan. Hij veegt zijn chef de mantel uit: 'Moet ik mijn krachten, mijn lol in bezig zijn, mijn plezier in mezelf,… Continue reading

Julia Deck – Een huis dat van ons is 21/04/2020 – Posted in: Boekbesprekingen

Als alle privacy verdwijnt De dikke rosse is niet meer. Eva Caradec vraagt zich af op welk moment een potentiële moordenaar in een feitelijke moordenaar verandert en waarom ze zelf dit plan ten uitvoer hielp brengen. Nochtans behoort zij niet tot het soort mensen dat zich aan dieren vergrijpt.  Een huis dat van ons is is de tweede naar het Nederlands vertaalde roman van de Franse Julia Deck. De ik-verteller Eva richt zich tot haar… Continue reading

Peter Handke – De angst van de doelman voor de strafschop – Posted in: Boekbesprekingen

Doelman zonder doel Op een mooie oktoberochtend meent monteur Joseph Bloch, voormalig doelman, dat hij ontslagen  is. Zonder eerst de tekens die daarop wijzen te verifiëren, draait hij zich om en verlaat het bouwterrein. Begint een omzwerving door een contourloze tijd en ruimte, een ontwrichtende confrontatie met de betekenis der dingen. De angst van de doelman voor de strafschop is een bevreemdend filosofisch en poëtisch prozawerkje uit 1970 van de Oostenrijkse Nobelprijswinnaar Peter Handke (1942),… Continue reading

Walter Benjamin – Kritische portretten: twaalf essays over literatuur – Posted in: Boekbesprekingen

Benjamins immanente literatuurkritiek Walter Benjamin (1892-1940), filosoof, historicus en essayist, vertaalde onder meer Proust en Baudelaire en ambieerde niet minder dan de grootste criticus van de Duitse literatuur te worden. Eerder dan grote filosofische vraagstukken (het ware, het goede, het schone), nam Benjamin kleine, vrije banale dingen als uitgangspunt voor zijn beschouwingen. Wat literatuurkritiek betreft, hanteerde Benjamin het principe van de 'immanente kritiek': reflecteren op een werk op basis van de eigen elementen, in plaats… Continue reading

Hanny Michaelis – Oorlogsdagboek 1940-1945 20/04/2020 – Posted in: Boekbesprekingen

"Ik ben toch ontzettend blij, dat ik kan schrijven en vooral dat ik gedichten kan schrijven, het geeft me nu en dan een heerlijk vertrouwd gevoel, dat ik tenminste iets heb, dat niemand me kan afnemen." Die ontboezeming is terug te vinden in ‘Oorlogsdagboek’ van Hanny Michaelis. Daarin maakt samensteller Nop Maes, terzijde gestaan door Lieneke Frerichs en Gemma Nefkens, een zorgvuldig afgewogen keuze uit ‘Lenteloos voorjaar’ en ‘De wereld waar ik buiten sta’, twee… Continue reading

F.B. Hotz – Onrustige dagen: De mooiste verhalen – Posted in: Boekbesprekingen

In 1956 trouwt de 34-jarige jazztrombonist Frits Bernard Hotz tot grote verbazing van zijn vrienden met de 21-jarige Greetje ‘Barbara’ Rietbroek uit Scheveningen. In de jaren voor hij deze beslissing bekendmaakt, stond Hotz niet meteen bekend als een groot pleitbezorger van het huwelijk. Hij vond het vooral een instituut dat een garantie bood op een heleboel nodeloos getob. Het koppel krijgt een zoon, maar het huwelijk strandt uiteindelijk na acht jaar. Barbara, die heeft af… Continue reading

Eva Meijer – Het schuwste dier – Posted in: Boekbesprekingen

Over het belang van een krachtige openingszin zijn meerdere boekenkasten volgeschreven, maar het is een feit: een eerste zin die er staat, zorgt ervoor dat de animo om verder te lezen toeneemt. In het verleden zijn er heel wat schitterende openingszinnen geschreven. Sommige ervan maken zelfs deel uit van het algemeen bewustzijn, al weet niet iedereen meer precies wie die zin eigenlijk heeft geschreven, zoals ‘Jongens waren we - maar aardige jongens’, het memorabele begin… Continue reading

David Cesarani – Endlösung: Het lot van de joden 1933-1949 – Posted in: Boekbesprekingen

Als de soldaten van het Rode Leger op zaterdag 27 januari 1945 voor de poort van concentratiekamp Auschwitz staan, de beruchte poort met het cynische opschrift ‘Arbeit macht frei’, realiseren ze zich nog niet helemaal dat ze zich op enkele meters van het voorgeborchte van de hel bevinden. Op dat moment ‘leven’ er in de moordfabriek nog zo’n 8000 vooral Joodse gevangenen die eerder dood dan levend zijn. Enkele dagen voordien, als het zelfs voor… Continue reading

Colson Whitehead – De jongens van Nickel – Posted in: Boekbesprekingen

‘Racisme is het bederf van het menselijk geweten. Het idee dat iemand inferieur aan een ander zou zijn, dat iemand zichzelf superieur acht en anderen als minder menselijk beschouwt, ontneemt hem zijn menselijkheid, zelfs van diegene die zichzelf god waant,’ zei Nelson Mandela in zijn toespraak tot het Britse Parlement op 11 juli 1996. Die misplaatste veronderstelling van superioriteit, een premisse die helaas nog steeds opgeld maakt in onze maatschappij, vindt wat de VS betreft haar… Continue reading